رمزارز و بلاکچین Cryptocurrency
رمزارز (رمز پول) یکی از گونههای ارز دیجیتال است که از فناوری رمزنگاری در طراحی آن استفاده شده و معمولاً به صورت نامتمرکز اداره میشود. این ارزها برخلاف ارزهای سنتی، که تحت کنترل بانک مرکزی قرار دارند، عموماً تحت کنترل هیچ دولت یا سازمانی نیستند.
نخستین رمزارز نامتمرکز بیتکوین است که در سال ۲۰۰۹ توسط شخص یا اشخاصی با نام مستعار یا حقیقی ساتوشی ناکاموتو ایجاد و عرضه شد. از آن زمان تاکنون رمزارزهای متعددی ایجاد شدهاند که به آنها آلتکوین Altcoin مخفف عبارت alternative coin (به معنی کوینهای جایگزین) میگویند.
سرمایهگذاری در ارزهای دیجیتال با خطراتی همراه است که باید در نظر گرفته شود. این موارد شامل نوسانات شدید قیمت، کمبود راههای قانونی برای حفاظت از حقوق سرمایهگذاران، هک شدن صرافیهای ارز دیجیتال و دزدیده شدن ارزهای دیجیتال است.
یکی از دلایل محبوبیت رمزارزها و دلیل اولیه بهوجود آمدن آنها عدم وابستگی به دولتهاست. به همین دلیل، اگر نگران ریسک حکومتها و بیارزش شدن پولهای فیات وابسته به دولتها بر اثر جنگ، تورم بالا و … هستید، سرمایهگذاری بر روی طلا، کریپتو و داراییهای قابل حمل معنادار است. تاکنون تعداد زیادی رمزارز بر پایه بلاکچین بهوجود آمده است که هر یک ویژگیهای منحصر به فرد خود را دارند. آینده برای تکنولوژی بلاکچین رمزارزها روشن به نظر میرسد اما توجه داشته باشید که این به آن معنا نیست که رمزارزی که شما امروز خریداری میکنید در چند سال آینده نیز فعال، زنده و ارزشمند باشد. کپی کردن و شروع یک پروژه رمزارز بسیار ساده است. همچنین دلیل سرمایهگذاری و ارزشمندی رمزارز خود را بدانید. آیا فقط امیدوارید که آن را به قیمت بالاتر به شخص دیگری بفروشید؟ یا کاربرد و ارزش دیگری در آن یافتهاید؟
ارزهای دیجیتال یا کریپتوکارنسیها، ارزهای مبتنی بر فناوری بلاکچین هستند. نامتمرکزسازی در رمزارزها از طریق فناوری بلاکچین امکانپذیر شده است که خود گونهای دفتر حساب و کتاب توزیعشده Distributed Ledger است.
سوابق تراکنشها در بلاکچین برای همیشه ذخیره میشوند.
تولید واحد پول و تأیید اصالت تراکنش پول با استفاده از الگوریتمهای رمزگذاری کنترل میشود. به این معنا که کار ذخیرهٔ این دادهها بدون وجود یک مدیر و صاحباختیار مرکزی امکانپذیر است و نمیتوان با تخریب یک نقطهٔ مرکزی دادههای ذخیرهشده را تحریف یا نابود کرد.
دادهها بر خلاف مواد فیزیکی (طلا و اسکناس) قابل کپی شدن هستند و یک چالش اساسی برای یک رمزارز این است که مانع شود شخصی پول خود را کپی کند و در دو فروشگاه متفاوت به صورت همزمان خرج کند.
همچنین در بلاکچین هر واحد ارز تنها یک بار منتقل میشود و این فناوری مشکل دیرینهٔ دوبار خرج کردن را حل کرده است.
کیف پول رمزارز برخلاف کیف پول الکترونیک آدرسها یا کلید خصوصی و کلید عمومی (اصطلاحاً جفت کلید) را نگهداری میکند که با آنها میتوان رمزارز را خرج یا منتقل کرد. خرج کردن با کلید خصوصی، و دریافت با کلید عمومی امکانپذیر است. راههای نگه داشتن کیف پول عبارتاند از: نرمافزار کامپیوتر یا برنامهٔ موبایل، کیف پول سختافزاری، و نگهداری آنلاین در صرافی اینترنتی رمزارز.
کلید خصوصی خود را بهدقت محافظت کنید. فراموش کردن و یا دزدیده شدن این کلید به معنی از دست رفتن محتویات کیف پول شما است. از سوی دیگر، کلید عمومی شما میتواند به هر کسی برای ارسال وجوه داده شود.
«اگر کلید تو نیست پول تو نیست» این یک مثل معروف در دنیای رمزارزهاست. به این معنا که برای حفاظت از پول خود، به صرافیهای آنلاین برای نگهداری پول خود اعتماد نکنید و از جفت کلید شخصی خود بهره ببرید. ساختن کلیدهای خصوصی هیچ هزینهای ندارد.
در شبکه بسیاری از رمزارزها مانند بیتکوین در حقیقت کاربران نه با نام واقعی خود بلکه با آدرس عمومی کیف پول خود شناخته میشوند. تراکنشها شفاف هستند و هر کسی میتواند بررسی کند یک کیف پول مشخص چه تراکنشهایی در چه تاریخهایی داشته است.
تراکنشها در اکثر بلاکچینها به صورت واضح و شفاف برای همه قابل مشاهده و ردگیری است. اگرچه شماره حسابها اعداد تصادفی به نظر میرسند، اتصال این اعداد به افراد در مرحلهٔ آخر، زمانی که شخصی خرید نهایی کالای فیزیکی را انجام میدهد، امکانپذیر است.
بسیاری از رمزارزها نظیر بیتکوین از الگوریتمهایی برای استخراج پول جدید یا ثبت اثبات کار یا کسر هزینهٔ تراکنش استفاده میکنند. معمولاً این الگوریتمها، هر چه تعداد کاربرانی که در تلاش برای استخراج رمزارز یا کسب حق تراکنش هستند بیشتر شود، پیچیدهتر میشوند و حل آنها نیازمند محاسبات پیچیدهتر و وقتگیرتری توسط رایانه خواهد بود. این امر منجر به مصرف مقدار فراوانی از انرژی برق میشود. این الگوریتمهای استخراج با تنظیم سرعت تراکنشها از ذخیره زیاد و بیش از حد اطلاعات بر روی بلاکچین نیز جلوگیری میکنند و باعث استخراج و بهوجود آمدن تدریجی این ارزها میشوند.