اختیار معامله Options
اختیار معامله یک ابزار مشتقه است. اختیار معامله یک قرارداد قانونی است که توسط یک فروشنده به یک خریدار در ازای مبلغ معینی فروخته می‌شود. خریدار این قرارداد آنگاه این اختیار را به دست می‌آورد که یک دارایی (اعم از سهام یا کالا) را تا مدت مشخصی به مبلغ تعیین‌شده‌ای بخرد یا بفروشد. اختیاری که به دارنده آن اجازه می‌دهد که دارایی را به قیمت مشخص خریداری کند اختیار خرید Call نامیده می‌شود. اختیاری که به دارنده آن اجازه می‌دهد که دارایی را به قیمت مشخص به فروش برساند اختیار فروش Put نامیده می‌شود. هر دو نوع اختیار به‌طور رایج معامله می‌شوند، اما برای وضوح، در اینجا بیشتر به اختیار خرید پرداخته می‌شود. فروشنده ممکن است اختیار خرید را به عنوان بخشی از یک معاملهٔ دیگر، مانند انتشار سهام یا طرح انگیزشی کارکنان، به خریدار اعطا کند؛ در غیر این صورت، خریدار باید برای اختیار، مبلغی (صرف) به فروشنده بپردازد. اختیار خرید معمولاً هنگامی اعمال می‌شود که قیمت اعمال (توافق‌شده) کمتر از ارزش بازار دارایی پایه در زمان سررسید باشد و اختیار فروش معمولاً هنگامی اعمال می‌شود که قیمت اعمال بیشتر از ارزش بازار دارایی پایه در زمان سررسید باشد. هنگامی که یک اختیار خرید اعمال می‌شود، هزینهٔ خریدار برای کسب دارایی برابر با قیمت اعمال به اضافهٔ قیمت اختیار خرید است. اگر تاریخ سررسید برسد و اختیار اعمال نشود، اختیار بی‌ارزش منقضی می‌شود و خریدار مبلغ صرف پرداختی را از دست می‌دهد. در این حالت، همین صرف، درآمد فروشنده و زیان خریدار است.
- قیمت اعمال: قیمتی است که معامله دارایی پایه بر اساس آن اعمال می‌شود.
- تاریخ سررسید: آخرین تاریخی که اختیار معامله می‌تواند اعمال شود.
- شرایط تسویه: برای مثال آیا دارنده اختیار باید دارایی واقعی را در زمان اعمال تحویل دهد یا معادل وجه نقد پرداخت کند.
آپشن پیچیدگی بالایی دارد و هزینه‌بر است به این دلیل که هم جهت حرکت و هم زمان رسیدن به قیمت هدف باید به درستی پیش‌بینی شود. البته آپشن می‌تواند به عنوان بیمه سرمایه نیز استفاده شود.
آپشن پیچیدگی‌های فراوانی دارد زیرا نه تنها قیمت نهایی بلکه زمان رسیدن به آن قیمت باید به درستی حدس زده شود. همچنین برای سود بردن از چنین معامله‌ای علاوه بر قیمت نهایی، کارمزد تراکنش و قیمت آپشن می‌بایست در نظر گرفته شود.
هج Hedge در لغت به معنای حصار یا مصونیت است و در بازارهای مالی نیز هج را می‌توان مانند حصاری در برابر زیان در نظر گرفت که سرمایه افراد را در برابر ریسک‌های گوناگون مصون می‌دارد و به حالتی گفته می‌شود که معامله‌گر به‌طور هم‌زمان بر روی دو احتمال متضاد در بازار موقعیت معاملاتی می‌گیرد.
مزیت هج کردن در بازارهای مالی مدیریت و به حداقل رساندن ریسک در معاملات است، چون جهت‌گیری بازارها همیشه موافق با تحلیل برآوردی ما نخواهد بود. درست است که هج برای کاهش ریسک استفاده می‌شود اما هیچ تضمینی برای بدون ریسک و سودده بودن این روش وجود ندارد.
بنابراین سرمایه‌گذار باید با شناخت کامل، مزایا و معایب پوشش ریسک را ارزیابی کند و ببیند که آیا مزایای هجینگ به هزینه‌هایی که به همراه خواهد داشت می‌ارزد یا خیر، زیرا پوشش ریسک در اکثر مواقع متضمن سود برای سرمایه‌گذار نیست و برای جلوگیری از رخ دادن یک زیان بزرگ، لازم است هزینه‌ای بپردازید. در برخی موارد مانند بازارهای خنثی هج می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد.
در هجینگ باید عوامل زیر در نظر گرفته شوند:
- تشخیص صحیح روند
- تلاطم ضمنی
- مدیریت سرمایه
رایج‌ترین روش هجینگ در سرمایه‌گذاری از طریق مشتقات است. با استفاده از مشتقات می‌توان استراتژی‌هایی تنظیم کرد که در نتیجه آن زیان سرمایه‌گذار از طریق سود ایجادشده در ابزار مشتقه، کاهش یابد یا جبران شود.
ساده‌ترین مدل هج کردن در اختیار معامله، اتخاذ موقعیت خرید در اختیار فروش است تا اگر دارایی پایه در جهت نامطلوب حرکت کرد، دارایی خود را در برابر این تغییر پیش‌بینی‌نشده محافظت کنید. نوع رایج دیگر هج، کاورد کال است که در آن با داشتن دارایی پایه، موقعیت فروش اختیار خرید را نیز اتخاذ می‌کنید.
کاورد کال یکی از بنیادی‌ترین و محبوب‌ترین استراتژی‌های درآمدزا در بین افراد تازه‌کار و حرفه‌ای است. درآمدزا بودن، به این معنی است که نه تنها هزینه‌ای برای ورود به آن پرداخت نمی‌کنید بلکه درآمدی هم به‌دست می‌آورید. درآمد کسب‌شده را می‌توانید در سهم‌های مستعد سرمایه‌گذاری کنید.
روش‌های مختلف پوشش ریسک بسیار مهم‌اند، اما مثل تمامی مفاهیم در اقتصاد بدون هزینه نیستند و همان‌طور که مقدار ضرر را محدود می‌کنند، مقدار سود را نیز کاهش می‌دهند. همچنین ایجاد یک تراکنش برای خرید یا فروش یک اختیار خرید ممکن است هزینهٔ جداگانه‌ای داشته باشد.